Căn bệnh này hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên thế giới và ngày càng gia tăng tại Việt Nam, đặc biệt ở nhóm người lớn tuổi và những người có tiền sử hút thuốc lá – nguyên nhân chính dẫn đến bệnh.
Tại Việt Nam, theo thống kê của Bộ Y tế, viêm phổi tắc nghẽn mãn tính chiếm khoảng 5-7% dân số trên 40 tuổi. Đáng báo động, 80% bệnh nhân mắc bệnh này có liên quan đến tiền sử hút thuốc lá. Dù vậy, nhiều người vẫn chưa nhận thức rõ ràng về mức độ nguy hiểm cũng như dấu hiệu nhận biết bệnh ở giai đoạn sớm.
Ông T, một giáo viên về hưu 60 tuổi, được đưa vào bệnh viện trong tình trạng khó thở nghiêm trọng, môi tím tái. Gia đình cho biết ông có tiền sử hút thuốc lá hơn 20 năm và thời gian gần đây thường xuyên ho, khạc đờm. Chia sẻ về tình trạng của mình, ông cho biết:
“Tôi bắt đầu hút thuốc lá từ năm 40 tuổi, mỗi ngày hút 2-3 điếu. Hơn một năm nay, bệnh trở nặng, mỗi khi lên cơn khó thở, mồ hôi vã ra, thở gấp, khiến người nhà lo lắng đưa đi cấp cứu.”
Câu chuyện của ông T. chỉ là một trong số rất nhiều trường hợp mắc viêm phổi tắc nghẽn mãn tính do hậu quả của việc hút thuốc lá lâu năm.
Theo PGS.TS.BS Lê Phương Vũ – Trưởng khoa Hô hấp, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, COPD thường tiến triển âm thầm và nhiều bệnh nhân không nhận ra các dấu hiệu ở giai đoạn đầu. Ban đầu, bệnh nhân có thể chỉ bị ho hoặc khạc đờm, nhưng khi đường thở bị viêm mãn tính và tắc nghẽn, họ sẽ bắt đầu có triệu chứng khó thở, đặc biệt khi gắng sức.
“Khi bệnh tiến triển nặng, bệnh nhân có thể gặp những đợt cấp khiến chức năng hô hấp suy giảm nghiêm trọng. Mỗi lần bệnh trở nặng, nguy cơ suy hô hấp và tử vong tăng cao.” – Bác sĩ Vũ cho biết. Viêm phổi tắt ngãn bản tính là hậu quả của nhiều năm tổn thương phổi âm thầm.
Nhưng nếu phát hiện sớm, người bệnh vẫn có thể kiểm soát và sống khỏe, dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, bỏ thuốc lá, hạn chức tiếp xúc với không khí ô nhiễm và kiểm tra sức khỏe định kỳ là những yếu tố quan trọng giúp kiểm soát căn bệnh này.